โดนหลอกรักออนไลน์ (Romance Scam) ทำไมถึงเจ็บขนาดนี้?

การตกเป็นเหยื่อมิจฉาชีพหลอกรัก ไม่ได้แปลว่าเราโง่หรือไร้เดียงสา แต่มันแปลว่ามีคนตั้งใจใช้ "ความไว้ใจ" ของเราเป็นอาวุธ มิจฉาชีพหลอกรักส่วนใหญ่ไม่ได้เริ่มด้วยการขอเงินตั้งแต่วันแรก พวกเขาจะใช้เวลาหลายสัปดาห์ หรือหลายเดือน สร้างความสัมพันธ์ที่ดูจริงใจ งานวิจัยที่ทบทวนข้อมูลจากหลายประเทศพบว่า มิจฉาชีพมักใช้เวลาประมาณ 6 ถึง 8 เดือนในการสร้างความผูกพันทางอารมณ์ ก่อนจะเริ่มขอความช่วยเหลือเรื่องเงิน ถึงตอนนั้น เหยื่อไม่ได้คิดว่ากำลังช่วย "คนแปลกหน้า" แต่เชื่อว่ากำลังช่วยคนที่รัก และกำลังปกป้องอนาคตร่วมกัน

นั่นแหละ...ถึงทำให้มันเจ็บมาก

นักวิจัยเรียกสิ่งนี้ว่า "บาดแผลซ้อนสองชั้น" เพราะเหยื่อไม่ได้สูญเสียแค่เงิน แต่ยังสูญเสียความสัมพันธ์ที่ตัวเองเชื่อว่ามีอยู่จริง หลายคนยังรู้สึกอับอายเมื่อรู้ความจริง จนไม่กล้าบอกครอบครัว เพื่อน หรือแจ้งความ ทั้งที่จริงแล้ว คนที่ควรละอายคือคนโกง ไม่ใช่เหยื่อ

งานวิจัยยังพบว่า 63% ของผู้ใช้โซเชียลมีเดียเคยเจอกลโกงหลอกรักอย่างน้อยหนึ่งครั้ง และประมาณ 3% ของประชากรทั่วไปเคยตกเป็นเหยื่อจริง ๆ คนที่มักมองความรักในแง่โรแมนติกมากเป็นพิเศษ ตัดสินใจเร็ว หรือกำลังโหยหาความผูกพันทางอารมณ์ อาจมีความเสี่ยงมากขึ้น แต่ความจริงคือ ใครก็สามารถตกเป็นเหยื่อได้

อีกเหตุผลที่มันเจ็บมาก ก็เพราะสมองของเราไม่ได้รู้สึกกับ "ความสัมพันธ์ปลอม" ความรู้สึกของเราจริงทั้งหมด เราหัวเราะด้วยกัน คุยกันทุกวัน เล่าความลับให้กัน วาดฝันถึงอนาคต และคอยเช็กโทรศัพท์รอข้อความจากเขา

งานวิจัยในปี 2025 วิเคราะห์งานวิจัย 32 ฉบับ โดยผู้เข้าร่วมส่วนใหญ่มีอายุระหว่าง 18 ถึง 35 ปี พบว่า การใช้แอปหาคู่ในลักษณะที่มากเกินไป มีอาการซึมเศร้า ความนับถือตัวเองต่ำ เราอาจเผลอมองข้ามสัญญาณอันตราย

หากเราเข้าไปใช้เพราะความเหงา ต้องการให้ใครสักคนมายืนยันคุณค่าในตัวเอง หรือหวังให้ความสัมพันธ์ช่วยเติมเต็มความรู้สึกขาดหาย หรือกลัวว่าจะเสียโอกาสแล้วกลับไปเหงาเหมือนเดิม ก็อาจเป็นส่วนหนึ่งที่มิจฉาชีพใช้ล้อลวงเราได้

ไม่ได้หมายความว่าแอปหาคู่เป็นสิ่งไม่ดีไปทั้งหมด แต่เหตุผลที่เราใช้แอปอาจสำคัญไม่แพ้กัน

ถ้าคนที่เราไม่เคยเจอตัวจริง เริ่มพูดเรื่องเนื้อคู่เร็วมาก ขอให้เก็บความสัมพันธ์เป็นความลับ เลี่ยงการวิดีโอคอล หรือจู่ ๆ ก็มีเหตุฉุกเฉินต้องยืมเงิน ขอให้หยุดคิดสักนิด ความรักที่ดี ไม่ควรมาพร้อมการโอนเงิน คริปโท บัตรของขวัญ หรือแรงกดดันให้ช่วยเรื่องการเงิน

ถ้าหากกำลังตกเป็นเหยื่อ อย่าโทษตัวเพราะความอับอายไม่ใช่ของเรา แต่มันเป็นของคนที่หลอกเรา สิ่งที่ควรทำคือหยุดติดต่อทันที เก็บหลักฐานทุกอย่างไว้ ไม่ว่าจะเป็นภาพหน้าจอ ข้อความ ใบโอนเงิน รายละเอียดบัญชี คลิป หรือข้อมูลที่สามารถใช้ระบุตัวตนของมิจฉาชีพ จากนั้นรีบแจ้งความ และรายงานบัญชีไปยังแอปหาคู่หรือแพลตฟอร์มโซเชียลที่ใช้

ในประเทศไทย หากต้องการคำแนะนำเกี่ยวกับการหลอกลวงออนไลน์ สามารถติดต่อสายด่วน ETDA 1212 หรือแจ้งเหตุผ่านศูนย์ปฏิบัติการแก้ไขปัญหาอาชญากรรมออนไลน์ (AOC) โทร 1441 เมื่อดำเนินการแจ้งเหตุแล้ว หากทำได้อย่างปลอดภัยและไม่กระทบต่อคดี ลองแบ่งปันกลโกงหรือวิธีการที่มิจฉาชีพใช้เพื่อเตือนคนอื่น เพราะทุกการแจ้งเตือน คือการทำให้มิจฉาชีพมีพื้นที่หลอกคนได้น้อยลง

เขาอาจขโมยความไว้ใจของเราไปครั้งหนึ่งแล้ว แต่เราไม่จำเป็นต้องยอมให้เขาขโมยเสียงของเราไปด้วย

อ้างอิง

Whitty, M. T. (2020). Do you love me? Psychological characteristics of romance scam victims. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7254823/

Journal of Medical Internet Research. (2025). Problematic dating app use: A systematic review. https://www.jmir.org/2025/1/e72850/